Het Zakelijke Hart

De ZZP’er als Zondebok in politiek Den Haag

Leestijd: 6 minuten

Ik zeg dit niet zomaar: de ZZP’er als zondebok in Den Haag. Steeds meer bekruipt me het gevoel dat Den Haag van ons af wil. Begrijpen doe ik het niet helemaal want dat ze iets willen doen tegen schijnzelfstandigen, prima. Maar het gros van de ZZP’ers is dat niet maar wordt wel geraakt door alle maatregelen. Lees mee.

Zeven Negen Zondebok voorbeelden

(Citaten van Stichting ZZP-Nederland tenzij anders vermeld). Ik begon met 7 voorbeelden toen ik deze blog voor het eerst schreef. Het zijn er negen anno 2022.

  1. Zelfstandige aftrek verlaagd. Per 1 januari 2020 wordt de zelfstandige aftrek met € 2280 verlaagd tot € 5000 per 2020 omdat ZP’ers “een deel van 3 miljard euro aan lastenverlichting voor burgers moeten betalen.” Update eind 2022: in 2027 moet deze zijn teruggebracht naar € 900. (bron Ikwordzzper.nl)
  2. Verhoging AOW-perikelen. Door de verhoging van de AOW-leeftijd hebben veel zelfstandigen te kampen met een AOV-verzekeringsgat.
  3. Gemeenten helpen niet of nauwelijks bij financiële problemen. Er zijn mogelijkheden om ondernemers in financieel zwaar weer te helpen, maar de mogelijkheden hiervoor zoals het Besluit Bijstandsverlening Zelfstandigen (Bbz), zijn bij zzp’ers nauwelijks bekend. Gemeenten gaan niet goed om met de hulp die zij kunnen, en in sommige gevallen wettelijk verplicht moeten, bieden. Dit komt ook omdat de gemeente-ambtenaren de regels niet goed kennen.
  4. Eerst diep in de schulden – dan hulp.Daarnaast staat de Wet Gemeentelijke Schuldhulpverlening (WGS) niet open voor ondernemers, waardoor zij zich eerst diep in de schulden moeten steken en hun bedrijf moeten beëindigen om uiteindelijk wel via de WGS geholpen te kunnen worden. Ombudsman Van Zutphen signaleerde begin dit jaar dat zzp’ers nauwelijks worden toegelaten tot schuldhulpverlening.
  5. Verplicht pensioen komt eraan. Men zegt dat zzp’ers weinig aan pensioenopbouw doen, terwijl uit (Motivation) onderzoek is gebleken dat dit niet het geval is. De politiek maakt zich zorgen over de pensioenopbouw van zzp’ers en voor de koopkracht van ouderen in de toekomst. Zzp’ers willen wel pensioen opbouwen, maar dan met keuzevrijheid en vrijwillige deelname.
  6. Wet DBA perikelen. Per 1 mei 2016 is de verklaring arbeidsrelatie (var) niet meer geldig, maar is er een nieuwe wet die vooraf zekerheid moet geven over betaling van loonheffing; de wet DBA (deregulering Beoordeling Arbeidsrelaties). Deze wet zorgt echter voor paniek onder vooral opdrachtgevers, omdat ze nu niet duidelijk genoeg krijgen of ze een ondernemer inhuren of dat ze iemand als schijnzelfstandige aannemen en dus later alsnog moeten opdraaien voor de werknemersverzekeringen en inkomensafhankelijke bijdrage zorgverzekeringswet. Inmiddels heeft minister Koolmees de wet DBA bevroren; de wet is er nog wel, maar er wordt niet meer op gecontroleerd of beboet, tenzij mensen bewust de wet overtreden. De minister heeft aangegeven dat hij in 2020 met een nieuwe wet wil komen, maar de huidige plannen voor de nieuwe wet zijn voorlopig niet zoals ZZP Nederland ze graag zou zien. Wij zitten in een werkgroep om de nieuwe wet mede vorm te geven.
  7. Minimum uurtarief. Per 2010 wil de huidige Minister van Sociale Zaken een minimum ZZP uurtarief invoeren van maar liefst € 16 per uur. Daarvan moet de ZZP-er zijn verplichte AOV kunnen betalen. (via de Volkskrant)
  8. Update eind 2022: het kabinet wil de FOR / oudedagsreserve afschaffen om te voorkomen dat ondernemers ‘hun oudedagsreserve gebruiken om belastinguitstel te krijgen.’ (bron: Ikwordzzper.nl)
  9. Update eind 2022: het kabinet is voornemens de middelingsregeling af te schaffen. Een maatregel waarmee ZZP’ers met een wisselend inkomen (te) veel betaalde belasting uit het ene jaar konden verrekenen met een jaar waarin minder verdiend werd. “Het kabinet heeft op Kamervragen aangegeven dat de 3-jaarsperiode 2022-2023-2024 de laatste is waarin middeling kan worden toegepast.” (bron: Ikwordzzper.nl)

Hou jij de politiek in de gaten?

Ik lees graag berichten over ondernemen, duurzaamheid en volhoudbaar ondernemen & leiderschap. In deze blog besteed ik even alleen aandacht aan ons ondernemerschap en speciaal voor ons ZZP’ers.

Wij, die dappere dodo’s die met de dag meer bemoeienis vanuit Den Haag op ons dak krijgen.

Het keurslijf van Den Haag

Politiek Den Haag lijkt bezig om ZZP’ers in een keurslijf te dwingen om het onderscheid tussen zelfstandig ondernemer of werknemer kleiner te maken, daarom de ZZP’er als zondebok.

Ja. Het aantal mensen met een flexibele arbeidsrelatie groeit. In 2018 zo’n 2 miljoen. Tel daar 1,1 miljoen ZZP’ers bij op en je komt op 3 miljoen mensen die niet in vaste dienst zijn = 35% van alle werkenden.

CBS tabel met aantal flexwerkers tussen 2008 en 2013
CBS data over de groei in aantallen flexwerkers tussen 2003 en 2018

Veel belangrijker is de vraag:

Wie van deze 3 miljoen mensen zit onvrijwillig in een flexibele arbeidsrelatie?

Ik niet. Jij?

Ik heb gekozen voor werken als zelfstandig ondernemer.

Ik heb me bewust ingeschreven in de Kamer van Koophandel, ook al wist ik niet precies wat ondernemen in zou houden. Ook al heb ik wel eens met hartkloppingen in bed gelegen. Ook al was het spannend om een time-out te nemen toen ik mijn boek wilde schrijven.

NB. Zit je op Twitter?

Zo ja, dan zijn hier een paar interessante accounts om te volgen als je meer wilt lezen over ondernemerschap en wat er nu gaande is in de politiek.

  • Pierre SpaninksZZP-expert. Onderzoekt, spreekt, schrijft, adviseert. Te vinden bij @RTLZ @BNR @Quotenet @Mgtboeknl Te boeken via @BNR en @SpeakersAcademy
  • ZiPconomyZiPconomy is een onafhankelijke kennisplatform en community met als doel eigenzinnige meningen over de flexibilisering van organisaties & de markt voor interim professionals bij elkaar te brengen. Online & offline. ZiPconomy stimuleert innovatie door kennis te delen, door mensen en ideeën bij elkaar te brengen en door het uitvoeren van onderzoek.
  • ZZPNieuwsHet geautomatiseerde nieuwsaccount van Stichting ZZP Nederland
  • PZO-ZZP van Plaform Zelfstandige OndernemersPZO zet zich in voor het duurzaam borgen van zelfstandig ondernemerschap. Dit wordt bereikt door: Een krachtige lobby | Ondersteunen van ondernemers | Bevorderen van samenwerkingen en netwerken op lokaal, regionaal en landelijk niveau
  • Stichting ZZP NederlandZZP Nederland is de grootste organisatie voor zelfstandigen zonder personeel (zzp). Een van de speerpunten is het behartigen van de belangen van zzp’ers in ‘politiek Den Haag”. Het kan toch niet zo zijn dat vakbonden en grote werkgevers het beleid voor zelfstandigen gaan bepalen? Door een mening die gevormd wordt door de achterban van meer dan 44.000 aangesloten zelfstandigen en door het aandragen van werkbare oplossingen is ZZP Nederland een scherp, maar gewaardeerd aanspreekpunt in ‘Den Haag’.
  • WerkverenigingVan hun website:

    De Werkvereniging zet zich actief in om de bestaande arbeidsmarkt en het sociale stelsel fundamenteel hervormen door Modern Werkenden te verenigen. Het is onze missie om ervoor te zorgen dat alle werkenden zich verzekerd weten van dezelfde basis aan zekerheden die meebewegen met hun leven, hun werk en de keuzes die ze daarin maken. Voorwaarde daarvoor is een sociaal stelsel waarin zekerheden gekoppeld worden aan mensen in plaats van aan hun formele relatie tot de arbeidsmarkt.

    En wie zijn de Modern Werkenden? Ook van hun eigen site:

    De Modern Werkenden Sociale zekerheid voor iedereen Als je erover nadenkt, werken we allemaal modern, maar alleen de 60% van de beroepsbevolking met een vast contract kan rekenen op de voordelen van het bestaande sociale stelsel. De arbeidsmarkt is ingericht op hen. Aan de andere kant zijn er ruim 4 miljoen mensen die het anders aanpakken. Zij hebben tijdelijk werk, of freelancen, of ondernemen, of werken op uitzendbasis, en ga zo maar door. Vaak sluit deze manier beter aan bij het gezinsleven, ambities, zorgtaken of vrijwilligerswerk. Maar hard werken doen we allemaal. Daarom vindt de Werkvereniging dat iedereen recht heeft op sociale zekerheid.

Wat vindt jij ervan?

Een paar krantenberichten:

ZZP-beleid overheid zorgelijk.
Zo’n verplicht uurtarief – is dat een goed idee of niet? Zes vragen.

Of deze – Stop de flextrend, zegt de Commissie Borstlap die wil dat het “voordeel” verdwijnt dat ZZP’ers en flexwerkers hebben ten opzichte van werknemers

Wat kunnen wij doen?

“Wij” als in ZZP-ers die bewust ZZP-er geworden zijn, dat willen blijven en geen behoefte hebben aan een overheid die ons van alles voorschrijft?

1. Zorgen dat we voldoende omzet draaien

Zorg voor goede uur/project of andere tarieven om niet te maken te krijgen met € 16 per uur minimumtarieven. Een spannend tarief overigens als je als kostwinner verantwoordelijk bent voor een partner en/of gezin. NB. Moet je dit jezelf wel waard vinden natuurlijk en niet je eigen grootste criticaster zijn.

Rekenvoorbeeld:
52 weken, 25 vakantiedagen, 2 dagen ziek, 5 opleidingsdagen en 6 feestdagen = 8 uur per dag, 5 dagen per week = 1776 uur per jaar.

Tegen € 16 euro per uur kom je dan uit op € 18.816 bruto (!) per jaar.

Red jij het daarmee?

Tip

Reken via de Rekenkeizer uit hoeveel uur je daadwerkelijk per maand of jaar kunt werken in en aan je onderneming – en tegen jouw tarief!

2. Laat je stem horen!

Ik heb bijvoorbeeld deze petitie ondertekend.

En ik twitter en retweet belangrijke berichten over dit onderwerp. Als jij nog andere tips hebt waarmee we onze stem kunnen horen, laat weten!

3. Sluit je aan bij collectieve initiatieven

Hierbij denk ik aan ondernemersverenigingen en belangenbehartiging clubs, lokaal en landelijk. Ik ben bijvoorbeeld lid van Happy Planet Professionals voor ZP’ers die zich inzetten voor duurzaamheid, Stichting ZZP Nederland, van onze lokale ZZP-vereniging en van de Werkvereniging. Maar denk ook aan bijvoorbeeld MVO Nederland.

Maar óók aan broodfondsen en bijvoorbeeld Share People, of Bright Pensioen: clubs die zich bezighouden met een tweetal belangrijke financiële aspecten van het ondernemerschap: AOV en pensioen.

Samen sta je sterker, kun je elkaar helpen, zorgen voor elkaar, elkaar business & leads doorspelen, en ook, in dialoog gaan over wat nu belangrijk is en hoe we met alle veranderingen toch lekker kunnen ZZP-en. Voor zover dat een werkwoord mag zijn.

En verder?

Verder heb ik de wijsheid niet in pacht.

Ik weet wel dat dit niet klopt: dat de club ZZP’ers die uit zichzelf ondernemer is geworden en geen flexwerker of schijnzelfstandige is, zo hard aangepakt wordt omdat er minder bedrijven zijn die mensen vast in dienst willen nemen.

Zoals ik al schreef: daarom mijn uitspraak de ZZP’er als zondebok.

Want – ik denk zomaar dat er iets heel anders aan de hand is.

Dat onze samenleving toegroeit naar nieuwe manieren van samenwerken, andere vormen van opleiden, van samenleven en dus ook van ondernemen en werken.

Maar ja, wie ben ik?

Wat denk jij …?

Deel dit artikel

Plaats een reactie

Meer lezen?

Spreek je binnenkort!

Wat leuk dat je met mij van gedachten wilt wisselen. Ik hoor graag waar je het over wilt hebben en zie er naar uit je te spreken. Hartegroet, Madeleine Boerma